Home -> Online artikelen -> Waternet eerste watercyclusbedrijf

30-05-2007

Nieuwe kansen voor waterbedrijven?

Waternet eerste watercyclusbedrijf

 

Door: Guido van den Heuvel

 

Enkele jaren geleden lagen de waterschappen in de vuurlinie. De Rijksoverheid vond dat ze duur waren en inefficiënt werkten. Amsterdam heeft sinds kort een geïntegreerd waterbedrijf dat zowel het waterbeheer, de drinkwatervoorziening, de waterzuivering als ook de riolering verzorgt. Is die combinatie de gouden greep om te komen tot fundamentele verbeteringen en besparingen?


Waternet heeft circa 1700 medewerkers die sinds kort gehuisvest zijn in een nieuw kantoorpand aan de Amstel.

 

Waternet in Amsterdam is een waterbedrijf dat de hele watercyclus in de Amsterdamse regio omvat; drinkwater, afvalwater en grond- en oppervlaktewater. Het initiatief, een fusie van bestaande waterorganisaties, lijkt de opmaat te worden voor een landelijk beleid om te komen tot regionale waterketenbedrijven. VROM-staatssecretaris Pieter van Geel verklaarde bij de introductie van Waternet een groot voorstander van regionale waterketenbedrijven te zijn. Het leidt volgens hem tot een efficiënte productie en biedt de burger meer transparantie in de waterrekening. Welke koers slaat het nieuwe waterketenbedrijf Waternet in?

 

Goedkoop en transparant

Voor de ‘natte sector’ zijn de ambities van Waternet veelbelovend. Volgens Waternetdirecteur Roelof Kruize gaat de fusie een besparing opleveren van acht miljoen euro per jaar. De aanpak heeft volgens hem ook andere voordelen. De Amsterdamse inwoners krijgen in 2008 één waterrekening op hun deurmat voor drinkwater, riolering, afvalwaterzuivering en waterbeheer. Binnen enkele jaren kunnen de klanten voor al hun waterzaken terecht bij een loket en een centrale website. Verder wil Waternet de service aan klanten aanzienlijk verbeteren. De officiële fusie in Waternet is in januari van dit jaar beklonken. De komende jaren moet de samenvoeging van alle diensten in een organisatie zijn beslag krijgen. Het leidt intern tot druk overleg om de organisatie te stroomlijnen en een efficiencyslag te maken. In een gesprek vertellen enkele medewerkers van de Geo-ICT afdeling van Waternet over hun insteek, strategie en hun bijdrage aan de verbetering van de werkprocessen.


Rob Zoethout, Lindi Nicolai en Ron Nijhof van Waternet.

 

 

Beste van twee werelden

Hoewel de fusie een forse impact heeft op de interne bedrijfsvoering, juichen Rob Zoethout (informatieadviseur), Ron Nijhof (medewerker Centraal Informatie Management) en Lindi Nicolai (medewerkster ontwikkelgroep Informatiebeheer) de fusie toe. De eerste stap die ze aangeven ‘om het beste uit twee werelden te kunnen halen’ is een inventarisatie van alle mensen en middelen. Beide organisaties en hun Geo-ICT afdelingen blijken een andere cultuur, prioriteiten en verankering te hebben. Bij de sector Watersysteem richt de Geo-ICT zich sterk op landelijke ontwikkelingen. De sectoren Afval- en Drinkwater focussen zich vooral op het gemeentelijk niveau en op de leidingenregistratie. Maar hoe realiseer je temidden van een fusieproces besparingen? Zoethout: “Er liggen enorm veel kansen en mogelijkheden. In al het overleg dat we nu voeren zijn we voortdurend op zoek naar meerwaarde die Geo-ICT kan bieden.” De veranderingen en besparingen verwacht het drietal vooral te realiseren in een efficiënter gegevensbeheer. De GIS-platforms waar Waternet mee werkt, zijn GeoMedia, ArcGIS en Oracle Spatial. Deze platforms blijken te voldoen.

 

Objectgericht werken

Er is intern een sterke behoefte om geodata in meerdere applicaties te kunnen gebruiken. Eenmalig ingewonnen gegevens moeten ook door anderen gebruikt kunnen worden, bijvoorbeeld voor het maken van sluitende exploitatieberekeningen. Waternet kiest daarom voor een objectgerichte werkmethode (NEN 3610) om alle objecten eenduidig te kunnen benoemen. De data zijn daarna beschikbaar voor alle interne processen en diensten. De werkwijze sluit bovendien aan op de objectgerichte topografische bestanden die de gemeente Amsterdam aanbiedt. Vooral de sector Afvalwater loopt voorop met de objectgerichte aanpak. Nicolai meldt tevreden: “Het scheelt intern enorm veel rekenwerk als we bij een objectgerichte kaart niet zelf een polygoon hoeven te tekenen. Met de objectgerichte benadering kunnen we makkelijker werken en veel beter analyseren.” Nijhof: “De meerwaarde hebben we al vroeg vastgesteld. Adressen die we als object krijgen aangeleverd, kunnen we makkelijk gebruiken in onze geoomgeving. We werken voor de leidinggegevens al met een Oracle Spatial omgeving. Die aanpak moet zich als een olievlekwerking gaan verspreiden over alle afdelingen. Ook in het landelijk overleg over IMKL (Informatie- ModelKabels en Leidingen) kan onze objectgerichte ervaring een bijdrage of meerwaarde leveren.”

Achtergrond Waternet

Het eerste Nederlandse all-round waterketenbedrijf is een samenvoeging van Waterleidingbedrijf Amsterdam met de Dienst Waterbeheer en Riolering. Het verzorgingsgebied van Waternet omvat
de gemeente Amsterdam en een groot gebied in de provincies Utrecht en Noord-Holland.
Waternet wordt bestuurd door de gemeente Amsterdam en het hoogheemraadschap Amstel,

Gooi en Vecht (AGV). In het hele werkgebied zorgt Waternet voor de bescherming van het gebied tegen overstroming, het juiste waterpeil in rivieren, meren, grachten en sloten, schoon oppervlaktewater, inzameling, transport en zuivering van afvalwater, het bevaarbaar houden van watergangen en deels ook de drinkwatervoorziening. Waternet heeft circa 1700 medewerkers

die sinds kort gehuisvest zijn in een nieuw kantoorpand aan de Amstel.

 

Basisregistratie

De adressen uit de beheergebieden van de fusiepartners leiden nu vaak tot verschillen. Waternet kiest daarom voor een centrale gegevensopslag met meervoudige ontsluiting. Deze wordt gebaseerd op de nieuwe Authentieke Basis Registratie van Amsterdam. Deze aanpak heeft naast een efficiënte datainvoer en -beheer als voordeel dat alle interne procesgegevens ter beschikking worden gesteld aan andere afdelingen, zoals Financiën en Ontwerp. De afdeling Informatiebeheer wil er snel mee aan de slag. Zoethout: “Zodra we die binnen hebben, gaan alle afdeling ermee aan de slag. Daar is absoluut meerwaarde mee te behalen.” Dat lijkt niet lang te duren. De gemeente Amsterdam heeft haar basisgegevens nu al redelijk op orde. De vastgoedinformatie en de topografie komen van de dienst GeoInformatie Amsterdam (een onderdeel van DAB). Voor de rest van het beheergebied komen de kaarten en data van het Kadaster en de GBKN. Nicolai: “Alle gegevensbronnen zijn we aan het herstructureren. De datamodellering komt nu op gang. Maandelijks krijgen we er nieuwe opgeschoonde adressenbestanden bij.”


Rob van Zoethout: “...op zoek naar
meerwaarde die Geo-ICT kan bieden.”
Meerwaarde

Om na de koude fusie per 1 januari 2006 een ‘warme’ fusie tot stand te brengen, lopen medewerkers voor het eerst wat makkelijker bij een andere afdeling naar binnen. Die gesprekken zijn interessant om verschillen en overeenkomsten in elkaars werkwijze te ontdekken. Vooral de overeenkomsten zijn vanuit besparingsoogpunt interessant. Zo hebben Drinkwater en Riolering elk een eigen netwerk en hulpmiddelen tot hun beschikking. Nijhof: “Vooral bij de hulpmiddelen zit veel overlappingen. Zodra we die in beeld krijgen, grijpen we in.” Los van de fusieperikelen spelen er allerlei nieuwe maatregelen en technische ontwikkelingen zoals het KLICmodel en de betrokkenheid bij de sectorbrede Intwis-applicatie. Nijhof : “Binnen die omgevingen denken we meerwaarde te kunnen vinden. Als we ook daar gegevens eenmalig kunnen vastleggen en meervoudig gebruiken, kan dat leiden tot een forse besparing op administratieve kosten.” Zoethout: “We werken aan de kwaliteit van de gegevens en aan het linken van bestanden en modules. Ook in de combinatie van disciplines zit voordeel. Zo is het Gemeentelijk Rioleringsplan gecombineerd met het Zuiveringsplan. We kijken niet meer naar een aparte overstort, maar ook naar het effluent van de zuivering en de omgeving. Zo ontstaat een totaalplaatje met samenhang. Wat de ene dienst niet vervuilt, hoeft de andere niet schoon te maken. Dat is positief voor de bedrijfsvoering en het milieu.” Nicolai: “Binnen de samenvoeging zoeken we naar dit soort duurzame oplossingen. Ach, als de politiek duidelijk kiest voor de komst van meer waterbedrijven, kunnen we wel een voortrekkersrol spelen.” Per 1 oktober 2006 moet de Geo-ICT van de fusiepartners in elkaar geschoven zijn. Om de zaken goed op orde te brengen wordt een nieuw Informatieplan opgesteld, dat alle platformen, systemen en applicaties inventariseert en een koers voor de toekomst uitstippelt.

 

Guido van den Heuvel (vdheuvel-vweerden@wxs.nl) is freelance schrijver van ICT-artikelen. Voor meer informatie over de in dit artikel besproken onderwerpen surft u naar (www.waternet.nl.)